środa, 14 listopada 2012

Granice Twojego języka, są granicami Twojego świata, czyli o tym jak przypadkowo parafrazuje Wittgensteina


<b>Dygresja początkowa, będąca wstępem, ale tylko pozornie</b> Jakoś mnie te wszystkie śmierci ostatnio zamiatają. Znowu spodziewam się, że tyle rzeczy się wydarzy, mimo że statystycznie, szanse na to są naprawdę małe. Boję się bezsilności i tego, że kiedyś (i to wcale nie w bardzo odległej galaktyce) obudzę się w innej rzeczywistości. Rzeczywistości, w której te wszystkie wykonywane przeze mnie czynności, będą się działy niczym na drodze stąd do wieczności.
Czytałam ostatnio o dorastaniu. Zawsze mi się wydawało, że dorastanie nieuchronnie wiąże się z  dojrzewaniem. Z każdym mijającym rokiem, niczym owoc zmieniamy kolor i miękkość.

Tymczasem chyba wszystko jest jakby odwrotnie. Dorastanie, nie ma z dojrzewaniem często nic wspólnego. Zamiast mięknąć, robimy się coraz twardsi, a przez to coraz mniej zainteresowani i coraz bardziej samotni. Spadamy z drzewa i rozbijamy się o twarde podłoże, ignorancję i kolejną podwyżkę biletów komunikacji miejskiej.

Podobno znając jedynie 5000 słów w języku obcym, jesteśmy w stanie się z każdym native speakerem dogadać. Na lekcjach angielskiego spotykałam wielu ludzi, którzy perfekcyjnie wypełniali testy gramatyczne i bez wysiłku lawirowali pomiędzy past perfect a past perfect continuous i którzy niejednokrotnie znali słów 10, 15 czy 20 tysięcy. Kiedy jednak stawali oko w oko z obcokrajowcem – nie byli w stanie się porozumieć. Trudność sprawiał im akcent, szybkość wypowiadanych słów, potoczność mowy i kontekst.

Masłowska zauważa, że naszą mową ojczystą jest dziś Google Translator – tłumacz dosłowny, którego zasób słów jest niezmierzony, a który kontekstu nigdy nie wyłapie.

Czytając to zdanie, pomyślałam sobie, że nie jest ważne ile znasz słów, i jak podczas swoich zabaw z ludźmi, nimi żonglujesz. Ważne jest to, czy rozumiesz ich znaczenie. 


piątek, 26 października 2012

the winter is coming

Mamy dzisiaj takie czasy, że przyczyna rozjechała się ze skutkiem.

Słowo rozjechało się z czynem.

Rzeczy rozjechało się z wistość i odbierane jest poprzez pryzmat nadajnika lub wykupionego abonamentu.

Owce Marii Peszek giną w owczym pędzie.  A ona odłącza się od stada i siada.

Siedzę i ja. Stada już nie ma. Zamiast owiec i baranów liczę (na) siebie.   

Od kilku dni z pasją godną lepszej sprawy, odcinek za odcinkiem, śledzę losy żywych trupów. Tak! Serial o zombie (słownie: zombie) potrafił utrzymać mnie przed telewizorem bite 15 godzin. Z wypiekami na twarzy śledzę losy grupy ludzi starających się zwiać przed bandą powłóczących nogami głodnych kretynów.

Wracając z pracy do domu, nieustannie zastanawiam się na tym, gdzie w razie ataku zombie najlepiej byłoby się schować i dlaczego zombie bez jedzenia nie umierają. I niejako widzę w tym serialu kolejną próbę podsumowania kondycji współczesnego świata (hihi).

Zombie to być może krwista metafora korposzczurów – którzy dzień w dzień powłócząc nogami snują się w kierunku swoich metalowych puszek. Pozostali próbują uciekać, ale nie mają szans w starciu z chmarą umarlaków.

Wszystkie zombie często idą w stadzie, wydają z siebie dziwne dźwięki i mają niezwykle podobne do Courtney Love twarze. Napotykając na przeszkodę, jęczą „agghhh, baghh”, a także bulgoczą, nie starając się znaleźć innego, niż siłowo - napierające rozwiązania.

Anyway, intelektualny kwiat lotosu rodzi się w bólach w mojej głowie. Naciągnąwszy parę zwojów i kilka nawet przegrzawszy, dochodzę do wniosku, że nic z tego co się ostatnio dzieje,  nie dorasta poziomem dramatyzmu do ataku żywych trupów. No a tak na marginesie nie możemy zapomnieć, że  the winter is coming.


środa, 17 października 2012



Nic nie jest mi tak bardzo bliskie, jak melancholia. Jesienna przyjaciółka, która w najmniej spodziewanym momencie unieruchamia mój aparat mowy i skłania do podróżowania w głąb tego, co na co dzień pozostaje w przestrzeni między żebrami.

Idę na dworzec Ochota i zwisam z ławki czekając na pociąg o 8:48. Często wychodzę za późno z domu i muszę podbiegać. W pociągu czytam książkę i zwisa mi to co czytam.  Zwisa mi też to co piszę.

Wewnętrzne pióro kreśli jednak jasną sytuację społeczną: widzę siebie siedzącą (powiedzmy na huśtawce) i palącą papierosa. Z Akademii Muzycznej dobiega dźwięk fortepianu, a ja bujam się w tę i z powrotem. Obraz ten nazywam „Znowu się bujam” (złoty dwadzieścia, po raz trzeci, sprzedane). Podobieństwo do zwisania, możemy w tym przypadku uznać za nieprzypadkowe.

Patrząc na krajobrazy okolic Dworca Zachodniego myślę o tym, że nie umiem płakać na bogato - co pasowało by idealnie do stworzonego naprędce w głowie obrazka. Za to lubię mieć, Leonardzie,  łzy w oczach. Lubię, kiedy zbierają się w kąciku i napierają -  mam wtedy poczucie kontroli. Ode mnie zależy, czy popłyną dalej, czy też uschną sfrustrowane, nie pozostawiając po sobie absolutnie żadnego wrażenia.

Czytam książkę i zatrzymuję się na stronie 335-ej. Po raz trzeci czytam następujący akapit: Stajemy się prawdziwą rodziną. Liczyłem na to, że już za jakieś 10 lat  będziemy tak poranieni i się nienawidzący, że sobie bardzo bliscy. Bo człowiek człowieka najłatwiej poznaje po ranach i bliznach. Wystarczy pomacać i zapamiętać, gdzie bolało najbardziej [I.K] – tak oto mówi Eros, który wraz z Aresem i Hermesem zstąpił na ziemię, by wieść przez pół wieku życie człowiecze.

I tak chyba trochę jest, że łączy nas odi et amo życia codziennego. Kochamy i nienawidzimy – najczęściej faktycznie w tym samym momencie. Jeśli coś przestaje być naprawdę dla nas ważne, przestajemy o tym mówić – a skoro wciąż mówimy, oznacza to ni mniej ni więcej, że nadal ma dla nas znaczenie. Czy tego chcemy, czy nie.

Być może najbliżsi są nam ludzie, którzy nas ranią. W zamian my ranimy ich.  To nas zbliża i łączy nierozerwalnie (być może na zawsze). Bo ktoś, kto jest nam obojętny emocjonalnie, nie jest w stanie nas skrzywdzić jakoś szczególnie dotkliwie. Może nam sprawić krótkotrwałą przykrość, wkurzyć, czy zestresować – jednak w dłuższej perspektywie czasu spływa to po nas jak po kaczce.

Stare polskie przysłowie mówi, że wrogowie mojego wroga są moimi przyjaciółmi. Tradycja przekształcania uczuć negatywnych w nierozerwalną nić porozumienia jest długa. Wzmacniamy więc swoje związki poprzez zazdrość i  zdradzamy z tęsknoty za tymi, których zdradziliśmy.

Podobno kobiety często biorą za miłość,  nieposkromioną i opętaną chęć ustawicznego mszczenia się za zawiedzione uczucia.  Często staje się ona namiętnością silniejszą od miłości, która też silniej niż miłość przywiązuje [S.D].

Mijając stację Warszawa Rakowiec myślę o tym, że każdy z nas na kimś się mści. Raz bardziej, a raz mniej. Czasem z premedytacją, a czasem mimochodem - za grzechy naszych ojców, za grzechy naszych matek. Za to kim byliśmy i za to kim przez to jesteśmy. Czasem za to, kim nigdy nie będziemy. Powód nie jest równoznaczny z przyczyną. Przyczyna nie jest powodem.

Warszawa Żwirki i Wigury. Mijający mnie tłum faluje i przyspiesza kroku. Myślę wtedy, że każdy z nas kogoś nienawidzi. Najczęściej siebie.


poniedziałek, 24 września 2012

Borynowie pakują słoiki i udają się do stolicy

Trakt brzeski. Droga Terespol-Warszawa. 

Mijam kolejne wiejskie wesele i myślę o tym co mnie ominęło i o tym jak bardzo różnimy się od siebie, w obrębie sąsiadujących województw, miast powiatowych i gmin. Jak nam daleko do siebie przez te 200 km. Ludzie wsiadają do busika Garden Service i wysiadają z niego naprędce w mieście stołecznym Warszawa udając, że są tu od zawsze.

Myślę o życiu, które nie stanie się moim udziałem i oddycham z ulgą. Chyba jestem snobką.

Nie umiem poradzić sobie ze wszystkim tym, co małomiasteczkowe. Bo to co małomiasteczkowe -  pełne jest żydowskiego, pedalskiego, i tego co-lu-dzie-po-wie-dzą. Mąż zdradza żonę, a winna tylko ta druga. Bo on pijany był i przecież nie jego wina. 

Małomiasteczkowe jest wielkie żarcie. Piszingery i galarety z nóżek. Małomiasteczkowe są wielkie kościoły, w których co tydzień o 10:30 tłoczą się ludzie, by wysłuchać kto ile dał na witraż, a kto nie dał nic. 

Małomiasteczkowa jest wreszcie Biała Sukienka, jako personifikacja kto-da-wię-cej.

I chyba nawet nie chodzi mi o tą przaśność w postaci wszechobecnego akordeonu, czy lilla róż garsonek. O dreszcze przyprawia mnie nieśmiertelna dulszczyzna w wersji hard. Nowoczesna Jagna, dobijana przez współczesne wiejskie kobiety. Antek Boryna, przewracający się do rowu po kolejnym mózgojebie i kurczak bez głowy, który biegnie w moim kierunku chwilę przed tym, nim budzę się w zimnym pokoju babci.


Dziewiętnasta z minutami, wysiadam pod Pałacem Kultury, uderzając głową w drzwi busika. I myślę sobie, że to miasto połyka łapczywie wszystkie małe miasteczka i cierpi na niestrawność. Podobno jesteś tym co jesz. I taka jest właśnie Warszawa - małomiasteczkowo wielkomiejska i zaskakująco mała.


niedziela, 16 września 2012


"Chleb i wino - jedz zdrowo z Biblią", nie wiem czy nadal jestem pijana, czy też na urodziny otrzymałam taką oto książkę kucharską? Małgonia najwyraźniej indoktrynuje mnie skutecznie, skoro poranna rozmowa  o różnicy pomiędzy szynką, a polędwicą, przypomina mi rozważania nad gorejącym krzewem i jestem który jestem.

Rozmawiamy o miłości. O tej wyśnionej. I o  tej nigdy nie spełnionej. Czekamy na siebie od urodzenia. Patrzymy czasem od niechcenia. Nie chciało mi się dzisiaj wstać z łóżka. Nie mam depresji. Zdziadziałam. Wolę poczytać, popisać, pouczyć się i  pogotować. Zaczynam agregować w sobie atrybuty Magdy Gessler, Boba Budowniczego i Virginii Woolf. 

Urodziny to taki moment, kiedy przez chwile zastanawiasz się nad tym, co się w ciągu pełnego roku wydarzyło. Pamiętam czterech niespodziewanych gości i życzenia nagrane na skype wiele kilometrów stąd. Pamiętam swój smutek i poranek kojota w oczach gościa piątego.

Dziś sam jestem dziadkiem i ...... bla bla bla :P


Zmieniamy przyzwyczajenia, zmieniamy smaki. Nie myślałam jednak, że można zmienić swój charakter. Zawsze lubiłam być w centrum uwagi. Bez większego problemu zawierałam znajomości i pełniłam zaszczytną rolę lwa salonowego. Tymczasem ostatnio nie radzę sobie w tłumie. Zaczyna mnie on przytłaczać, krępować i stresować. Dziwne jest to uczucie. 


sobota, 8 września 2012



Cały dzień sprzątania i kombinowania, jak upchnąć 3 tony ubrań w relatywnie małej szafie. Tytus dumnie kroczy po 50 metrach włości. A ja czuję, że (ledwo) żyję. Tammi Terrell tak ślicznie śpiewa, że czuje się trochę jak jej piosenka. Jakieś takie wewnętrzne "nanana".

Nocami uczę się ruskiego. Kaligrafuje literki w zeszycie w trzy linie, powtarzając na głos  historyjkę o kocie Antona i kontakcie. Rozkręcam i skręcam meble. Odnajduje też przedziwną przyjemność w używaniu wkrętarko - wiertarki.

Nieznośnie zdrabniam i sama mam ochotę przytrzasnąć sobie z tego tytułu głowę drzwiami. Podśpiewuje w czasie zmywania naczyń i płacze na filmie o pluszowym misiu. Koza gra na skrzypcach, a poza tym wszyscy zdrowi.  

  

środa, 29 sierpnia 2012

Mniej piszę, ale może nieco lepiej, bo nie jest to strumień świadomości wylewany bez ładu i składu na internetowe kartki, tylko coś co dobrze przemyślę? Ale pewnie wszyscy na swój sposób się zmieniamy w tym, co i jak robimy.

Kasia staje się "słitaśna" publicznie (chociaż pewnie w głębi duszy zawsze taka była) i z szańców wegetarianizmu, feminizmu i ekologii, zatrzymuje się na chwilę po to, by opowiedzieć o tym, co tak naprawdę dla niej ważne - lokalnie, a nie globalnie. Bo wojujące feministki też obierają kartofle - z tą różnicą, że wtedy kiedy chcą i dla kogo chcą.

Martó siedzi w rozgrzanym do czerwoności pociągu nach Budapest. Spalona słońcem czyta "Podróż" i cytuje mi fragmenty. Wiem jednak, że przede wszystkim myśli o shared bathroom w hostelu Pest oraz o magnesie z napisem Balaton, którego nie ma. 

Najpiękniejsza ze zwierzyńca siada wieczorami w oknie i paląc wolno papierosa rozmyśla nad insanity, które  dosłowne jest i w przenośni. I po kilku tygodniach okazuje się, że coś jest źle. Wujek google udziela odpowiedzi, ale tylko dosłownie. Bo w przenośni nigdy nie wiadomo. 

Tytus pyta Pau o drogę do Chin. Mój kochany mandnaryński kotek lubi sikać do walizki dzień przed wyjazdem. Lubi też wymiotować na pościel w środku nocy i szaleje z głodu 24/7.

Synapsa wyjada resztki czekoladek z Moskwy, przegryzając rybą w pomidorach z terminem ważności 2013 i skrobiąc jednocześnie łyżeczką od herbaty po dnie słoika Nutelli (nie ufam ludziom, którzy nie lubią czekolady i to się zawsze sprawdza).

Zostawiłam jej bardzo mało prowiantu i nagle myślę, że gdybym w tym kraju na W (H?) dojadała, to teraz stanęłoby mi w gardle. 

Pociąg jedzie, krajobraz się zmienia.

Secrets of Sahara włączyło się w ipodzie w trybie shuffle. I pomyślałam sobie, że był to przecież strasznie denny serial, z wyjątkowo beznadziejnym włoskim dubbingiem. A i tak niezmiennie pozostawał w mojej pamięci, jako jedno z najfajniejszych wspomnień dzieciństwa. Tak jest i chyba z sogenante miłością. Kochamy nie dlatego, że ktoś jest piękny, mądry, ładnie ubrany, czy uposażony (jakkolwiek by tego ostatniego nie rozumieć), ale dlatego, że czujemy się jak przy tym durnym dubbingowanym serialu. Beztrosko. Z dziecinną ciekawością, otwartą buzią i niewypowiedzianym na głos "co będzie dalej?".

Podobno nie jest tak, że niespełnione marzenia kończą się tragedią. Tragedią kończą się marzenia spełnione. Tak pisze Dygat i tak go cytuje MariPaz. A ja myślę, że wszystko jest kwestią naturalności. Bo zarówno egzaltacja, jak i powściągliwość są jak niemiecki lektor w romantycznym filmie ona i on, ona i ona, oraz on i on.

Nad brzegiem pewnej rzeczki, siedziały sobie smuteczki.

Jeden był o tym, że szczęścia jest jakby za mało, by starczyło wszystkim. Jest jak za krótkie spodnie. Jak dziura na kolanie, gdy nie ma z czego przyszyć łaty i jak moje japonki, które po 4 latach używania, starły się do grubości pół milimetra.

Drugi był o tym, że czasem wybieramy łatwiejsze szczęście, "robimy to co trzeba", rezygnujemy z tak wielu rzeczy tylko po to, by zadowolić innych. Mieszkamy tu, a nie tam, uczymy się "zawodu", chodzimy utartymi ścieżkami, które oświetla żarówka osram. 

A trzeci o tym, że nie umiem być już tak beztroska jak kiedyś i być może zbyt wielu rzeczy się boje. Że samolot ucieknie, że dostane mandat za picie piwa na ulicy, że to i że tamto.

Czwarty smuteczek mówi o tym, że ryba za 3000 HUF okazała się być karpiem, a piąty o tym, że upiłam się winem o 13.

Nad brzegiem Balatonu usiadłam więc i płakałam. Nad brzegiem Balatonu usiadłam też i kochałam.